Ќе има ли мандатар до посетата на Хан?

Поделени се проценките дали партиите со обезбедено мнозинство ќе го дочекаат еврокомесарот Јоханес Хан кој во четврток пристигнува во Скопје, или ќе чекаат на негови евентуални сугестии.

Доколку ефикасно и искрено течат внатрепартиските консултации и меѓупартиски разговори, постои умерен оптимизам дека „наскоро“ би можел да биде постигнат договор меѓу СДСМ и други партии на Албанците вклучени во разговори за обезбедување мнозинство за состав на нова влада, велат извори од партиите учеснички во разговорите. Сепак, не се исклучува можноста „ако нешто запне“, без одлука да го дочекаат еврокомесарот за проширување, Јоханес Хан, кој во четврток пристигнува во Скопје. Неговата посета не е поврзана со разговорите за формирање влада, бидејќи тој доаѓа на состанокот посветен на енергетиката во рамките на процесот „Шест западнобалкански држави“, на кој ќе учествуваат министри за надворешни работи и за енергетика и економија. Сепак, на маргините на состанокот се очекува комесарот Хан да има билатерални средби со партиските раководства, а не е исклучено и средба со шефот на државата.

Ќе има ли мандатар до посетата на Хан или ќе се чека евентуално неговите сугестии да бидат импулс за придвижување на процесот? Од партиите јавно „не сакаат да прејудицираат“, но неофицијално, имаат речиси идентични ставови: сите пријателски сугестии се добредојдени, но процесот кој е започнат зависи, пред сѐ, од волјата, зрелоста и посветеноста на домашните актери за изнаоѓање брзо и квалитетно решение за излез од кризата.

Внатрепартиски консултации

На тој план засега има интензивни разговори. Во СДСМ и ДУИ од синоќа течат внатрепартиски консултации, по вчерашната прва средба на двата партиски тима, на која разговарале за „принципиелните позиции“ од кои треба да настапат по одлуката на Иванов да го додели мандатот на партиите кои ќе декларираат дека имаат мнозинство од 61 пратеник.

„Апсолутно сме далеку од конкретни дискусии по некои специфични политички пршања, а особено сме далеку од поделба на ресори. Многу поважно е прашањето како да излеземе од уставната криза, како да ставиме крај на кризата и како Македонија да добие функционална влада. Сметаме дека овие средби и разговори ќе продолжат. Штом ќе има дискусии завршени во рамки на двете политички партии, тогаш претпоставувам дека ќе биде лесно да се закаже и следната средба. Меѓутоа, се што ќе ви кажам сега во детали, би било импровизација од моја страна“, потенцираше заменик-претседателката на СДСМ, Радмила Шекеринска.

Воздржаност манифестираше и потпретседателката на ДУИ, Теута Арифи.  

„Јавноста ги знае нашите рамки: интеграција во ЕУ и НАТО, реализирање на скопскиот Договор во однос на СЈО, прашањата кои се поврзани со реализација на Охридскиот договор, со еднаквост на Албанците овде... Имавме конструктивна атмосфера, а финалните одлуки ќе се носат од претседателството на партијата, на чело со претедателот Али Ахмети“, рече Арифи.   

Шекеринска не се впушти во изнесување на партискиот став за овие прашања.

„Ние за секое од овие прашања ќе се произнесеме, меѓутоа мислам дека е во ред прво да се произнесеме во рамките на партиите, пред политичките партии со кои разговараме, и веднаш потоа ќе ги соопштиме нашите ставови. Најголем дел од овие ставови беа сопштувани и во текот кампањата, така што тоа нема да бидат прашања за кои ќе избегнуваме одговор во јавноста. Ќе не разберете дека во овој период мора да градиме доверба, дека сето она што го дискутираме во јавноста треба да биде издискутирано и претходно“, рече заменик-претседателката на СДСМ.

Договор, па потписи

Според извори упатени во разговорите меѓу двете партии, усогласувањето на ставовите не би требало да им одзеде многу време, со оглед дека СДСМ и ДУИ немаат разлики по прашањето за СЈО, а кое беше камен на сопнување во разговорите со ВМРО-ДПМНЕ. Како што изјави минатата недела портпаролот на ДУИ, Бујар Османи, со ВМРО-ДПМНЕ се согласиле по сите точки на кои инсистира ДУИ, меѓу кои и за употребата на албанскиот јазик, но не и по точката која се однесува на правната држава - реформите предочени во Извештајот на Прибе и СЈО.

„Првпат немаме никаква разлика со ВМРО-ДПМНЕ и со СДСМ за етничките прашања. Ако досега целата дилема беше околу членот 5 од Уставот, дали употребата на албанскиот јазик е на локално ниво или на ниво на целата држава, ви кажувам дека немаме разлика по етничките прашања. Тоа е доволна порака дека со двете македонски партии сме во фаза да немаме разлики“, рече Османи. Притоа потенцираше дека ДУИ ќе ги даде своите потписи само откако ќе се постигне договор за нова влада.

„Кога ќе има договор за влада, тогаш ќе се потпишеме. ДУИ нема да дозволи процесот да се симплифицира со давање потписи“, изјави Османи.

Од партиските раководства не соопштуваат дали ова и натаму е една од темите за која партиите ги утврдуваат „принципиелните позиции“ пред да почнат суштински разговори. Додека течат средбите меѓу ДУИ и СДСМ, во разговорите се вклучуваат и други партии на Албанците кои добија пратенички мандати. Како што објавија дел од медиумите, Шекеринска вчера се сретнала и со претставници на Движењето „Беса“.

Сите истраги на македонското СЈО

Катица Јанева

Катица Јанева беше избрана за Специјален Јавен обвинител на 15 септември 2015 година од страна на Советот на јавните обвинители, а нејзиниот тим се комплетираше со уште 12 обвинители на 4 ноември лани. Нејзиниот избор беше дел од Договорот од Пржино за што согласност дадоа сите лидери на политички партии и големо мнозинство пратеници во Собранието.

Сите истраги на македонското СЈО

Од шионажа до злосторничко здружување

Заклучно со март годинава, во првиот шестмесечен период од работењето, СЈО отворило вкупно 30 предмети против 80 лица. Кривичните дела кои им се ставаат на товар на осомничените и обвинетите се движат од Повреда на избирачко право, Злоупотреба на службена положба до Насилство, Шпионажа и Злосторничко здружување.

Сите истраги на македонското СЈО

Обработка на прислушуваните материјали

Во септември годинава, СЈО го претстави и вториот шестмесечен извештај за својата работа. Во меѓувреме, ова обвинителство брои 74 вработени. Во тој период, обвинителите преслушале и обработиле 55.240 аудио фајлови, односно 12 проценти од вкупно добиените прислушкувани материјали.

Сите истраги на македонското СЈО

Насилство и фалсификат

Паралелно со поднесениот втор Извештај за својата работа, СЈО ги обелодени и првите две обвиненија. Во првиот предмет, обвинети се седум лица - службеници на УБК кои го уништиле доказниот материјал за неовластеното прислушување. Во вториот, обвинети се 14 лица кои го поттикнувале или извршиле насилство при протестите пред општина Центар во јуни 2013 година. Меѓу нив е и експремиерот Груевски.

Сите истраги на македонското СЈО

Меѓународна поддршка

СЈО во меѓувреме добива отворена поддршка од претставниците на меѓународната заедница. Шефот на германската дипломатија Франк-Валтер Штајнмајер на 1 септември годинава порача дека е важно „СЈО да може непречено да продолжи со својата работа за разјаснување на обвинувањата за злоупотреба на моќта, за повторно да се засили довербата на македонското население во демократските институции на земјата“.

Сите истраги на македонското СЈО

Титаник- број 1.

Во февруари 2016, СЈО го обзнани својот прв случај, за изборни измами за кои постои сомнеж дека ги извршувала група која ја предводеле ексминистерката Јанкулоска, ексминистерот за транспорт Јанакиески и секретарот на Владата, Божиновски. Осомничени се за криминализација на изборниот процес со незаконско издавање лични карти и вметнување во избирачкиот список на лица, како и насилство, поткуп...

Сите истраги на македонското СЈО

ТНТ- Како се уриваше Космос

Во април 2016 година беше отворен случајот за незаконското уривање на комлексот „Космос“ на бизнисменот Фијат Цаноски. Иако првично не беа опфатени во истражната постапка, поради аболицијата од претседателот Ѓорге Иванов, осомничени во случајот „ТНТ“ се и експремиерот Груевски, ексминистерот за транспорт и врски, Миле Јанакиески, и актуелниот градоначалник на општина Гази Баба, Тони Трајковски.

Сите истраги на македонското СЈО

Транспортер- Битола како Токио

Случајот во април 2016, обвинителката Фатиме Фетаи го најави како „веројатно најскапиот превоз за ученици во светот“, кој го плаќал градот Битола. Градоначалникот на Битола Владимир Талески и претседателот на комисијата за јавни набавки на општината, според СЈО, нанеле штета на буџетот од околу 360.000 евра. На Талески му беше одреден и домашен притвор, но во меѓувреме е пуштен на слобода.

Сите истраги на македонското СЈО

Тврдина- уништување на доказите

Во предметот Тврдина кој на јавноста и беше претставен во март 2016 година, осомничени се двајца началници на УБК и ексминистерката за внатрешни работи Гордана Јанкулоска. Тие во 2015 година противзаконски уништиле системи за следење на комуникации, при што е нанесена штета на државата во висина од околу 10 милиони евра. Истите системи претходно биле користени за незаконско следење и прислушкување

Сите истраги на македонското СЈО

Тортура- изживувањето врз Љубе Бошкоски

На 28 март 2016, СЈО објави дека започнува нова истрага под името „Тортура“, која се однесува на апсењето на лидерот на партијата Обединети за Македонија и поранешен министер за внатрешни работи Љубе Бошковски. Поднесени се кривични пријави против седум лица, меѓу нив шестмина припадници на полициската единица Алфи, а како првоосомничен е тогашниот директор на УБК Сашо Мијалков.

Сите истраги на македонското СЈО

Трезор- Финзи и УБК

„Трезор“ е кодното име на последниот предмет на СЈО, и прв што се однесува на економски криминал, а произлегува од незаконското следење на комуникациите. Како што рече обвинителката Фатиме Фетаи, предметот се однесува на груба злоупотреба на средствата од буџетот на Република Македонија од страна на три раководни лица во УБК и едно раководно лице во Министерството за внатрешни работи.

Сите истраги на македонското СЈО

„Топлик“ и „Тендери“

Во предметот „Топлик“ се осомничени шест лица, кои преку злоупотреба на службената должност и кршење Законот за јавни набавки сториле кривични дела со кои го оштетиле буџетот во висина од 1 милион и 44.000 евра. Во „Тендери“ првоосомничено е раководно лице од Министерството за култура, поради фаворизирање на компанијата „Бетон - Штип“ при изградбата на Музејот на македонската борба.

Сите истраги на македонското СЈО

„Таргет“- масовно прислушување

СЈО соопшти дека илјадници луѓе биле незаконски следени во периодот од 2008 до 2015 година од страна на Управата за безбедност и контраразузнавање. Вкупно десет лица, дел од кои поранешни високи функционери се осомничени дека го организирале и го координарале незаконското прислушување. Незаконски била следена комуникација на најмалку 4.286 телефонски броеви без судски наредби

Сите истраги на македонското СЈО

„Тенк“ и „Тарифа“

СЈО сомничи седум лица дека ја злоупотребиле службената положба во случајот „Тарифа“ кој се однесува на постапка за јавна набавка на софтвер за потребите на АД ЕЛЕМ. Истрага е отворена и против две лица кои учествувале во набавката на службениот „Мерцедес“ на екс-премиерот Никола Груевски кој државниот буџет го чинеше 572 илјади евра.


Поврзана содржина

Македонија | 13.12.2018

Заев на тротоар

Следете нѐ