شمالي کوریا ته د امریکا د دفاع وزیر ګواښ

د امریکا متحدو ایالاتو د دفاع وزیر جیمز متیس، ویلي دي چې هیواد به یې خپل یا د کوم متحد پر وړاندې هر ډول ګواښ ته «پراخ» غبرګون وښيي. هغه دغه څرګندونې د شمالي کوریا له لوري د هایدروجن بم د آزمویلو تر ادعا وروسته کړي دي.

د متحدو ایالاتو د دفاع وزیر جیمز متیس، ویلي دي: «متحدو ایالاتو او یا د ګوام په شمول زموږ قلمرو او یا هم زموږ متحدینو ته د هر ډول ګواښ پر وړاندې به پراخ پوځي غبرګون وښيو، هغه یو ګواښ چې اغیزناک او پیاوړی وي.»

د متیس څرګندونې په داسې یوه وخت کې کیږي، چې د ترمپ اداره د شمالي کوریا د کړکیچ پراخوالي ته د غبرګون ښوولو په لټه کې ده.

د یکشنبې په ورځ (د ۲۰۱۷م کال د سپتمبر ۳مه) شمالي کوریا د یوه هایدروجن بم د ازمویلو خبر ورکړ، چې کیدای شي پر بالستیک یا قاره یي توغندو باندې نصب کړل شي. که چیرې دا خبره په اثبات ورسیږي نو دا به د شمالي کوریا له لوري تر ټولو پیاوړی ابزار وي چې آزمویل شوی دی.

متیس ویلي دي چې د متحدو ایالاتو ولسمشر ته د شمالي کوریا پر وړاندې د ټولو ممکنه انتخابونو په هکله معلومات ورکړل شوي دي. دغه معلومات ترمپ ته د هغه د ملي امنیت له ټیم سره د غونډې پر مهال ورکړل شوي دي.

د ترمپ په خبره له شمالي کوریا سره د جنوبي کوریا د پخلایني خبرې اترې کار نه ورکوي او په وینا یې پیونګیانګ ښایي «یوازې په یو څه پوهه شي».

نړیوال غبرګونونه

د چین دولتي خبري آژانس «شینهوا» د رپوټ له مخې د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین او د هغه چینایي سیال شي جین پینګ، پر دې باندې توافق کړی دی چې د شمالي کوریا د اتومي آزموینې پر وړاندې دې یو «مناسب چلن» وشي.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

۱۹۷۰ لسيزه

شمالي کوريا د پخواني شوروي اتحاد د «سکد-بي» توغندي جوړ کړل چې نژدې ۳۰۰ کيلومتره واټن وهلی شي.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

۱۹۸۰ لسيزه

شمالي کوريا په ۱۹۸۴ کې د يوې توغنديزې آزموينې د ترسره کولو وروسته پرمختک وکړ. تر هغې وروسته پيونګيانګ د «تايپودونګ-۲» راکټونو خاوند شو، چې څو زره کليومتره واټن وهلی شي.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۱۹۹۹ نه تر ۲۰۰۵ پورې وقفه

شمالي کوريا د ۱۹۹۹ کال په سپتمبر کې د امريکا متحده ایالتونو سره د اړیکو د ښو کيدو په نيت، خپلې د توغنديزې آزموينې ودرولې. خو د دواړو هيوادونو ترمنځ خبرې اترې ناکامې شوې، ځکه شمالي کوريا د توغنديو د نه صادرولو په بدل کې د کال يو مليارډ ډالر غوښتل. دغه هيواد په ۲۰۰۵ کال کې د خپلو وسلو د انکشاف وقفه پاي ته ورسوله.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۰۶ کال د اکتوبر مياشتې ۹مه

پيونګیانګ په دغه وخت کې د ځمکې لاندې لمړني اتومي بم آزموينې وکړه.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۰۹ کال د اپريل ۵مه

شمالي کوريا يو توغندی و توغاوه چې د جاپان له سره تير او په آرام اوقيانوس سمندر کې ولويد. پيونګيانګ ویلي وو چې دغه آزموينه يې فضا ته د يوې سپوژمکۍ د استولو په مقصد تر سره کړې ده. امريکا متحده ایالتونو، سويلي افريقا او جاپان بيا برعکس د «تايپودونګ - ۲» توغندي د يوې پټې آزموينې خبرې وکړې. د ۲۰۱۲ کال په دسمبر کې شمالي کوريا يوه سپوژمکۍ فضا ته واستوله.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۰۹ کال د می مياشتې ۲۵ مه

شمالي کوريا د يو بل اتومي بم آزموينه وکړه چې تر مخکيني بم څخه يې ځواک څو برابره زيات وو.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۶ کال د جنورۍ ۶مه

شمالي کوريا د خپلې شپږمې اتومې آزموينې خبر ورکړ او ادعا يې وکړه چې دا يو هايدروجني بم دی. دا ډول هستوي چاودنې د ډیر زيات ويجاړونکي ځواک درلودونکې وي. خو دا چې هغه دې په رښتیا هم يو هايدروجني بم وي، ډیری کارپوهان يې په اړه شک لري.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۶ کال د فبرورۍ ۱۲ مه

پيوينګيانګ لخوا د خپل دريم اتومي بم آزموينه تر سره شوه.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۶ کال پسرلي او دوبی

دا ځل شمالي کوريا خپل توغندي له يو اوب تل څخه وتوغول. تر هغې وروسته د ۲۰۱۶ کال د جولاي مياشتې په ۸ مه د امريکا متحده ایالتونو او سويلي کوريا اعلان وکړ چې په سويلي کوريا کې د «تاد» په نوم خپل د توغنديو دفاعي سيستم فعالوي.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۶ کال د سپتمبر ۹ مه

شمالي کوريا خپل پنځم اتومي بم وچاوه. تر هغه وخته د دغه بم چاودنې ساری نه لرود.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ د مارچ ۶مه

شمالی کوريا په خپلو پوځي تمريناتو کې، په جاپان کې د امريکا متحده ايالتونو پر يوې پوځې اډې حملې ته ورته اقدام وکړ. دغه توغندي سمندر کې ولګيدل. تر هغې يوه ورځ وروسته امريکا په سئول کې خپل د توغنديو «تاد» دفاعي سيستم چې هغه وخت يې غير فعال کړی وو بيرته فعال کړ.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ کال د اپريل مياشتې ۱۵مه

سويلي کوريا د شمالي کوريا د يوې ناکامې توغنديزې آزموينې څخه خبر ورکړ. واشنګتن هم دغه ناکامه آزموينه تائيد کړه. ويل شوي وو چې دغه توغندی له توغولو لږ وروسته وچاوديد.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ کال د اپريل ۲۸مه

شمالي کوريا د پلازمينې شمال ته نژدې له يوې سيمې څخه د يوه توغندي په توغولو يو ځل بيا د ملګرو ملتونو د امنیت شورا د پريکړه ليک له اصولو سرغړونه وکړه. دغه توغندی هم تر توغولو څو ثانيې وروسته وچاوديد.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ کال د می ۱۴ مه

شمالي کوريا د « هواسونګ - ۱۲» په نوم توغندي په توغولو اعلان وکړ چې دا تر ټولو پرمخ تللې وسله ده چې کولای شي لويې اتومې سرګلولې له ځانه سره وليږدوي.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ کال د می مياشتې ۲۱مه

د شمالي کوريا هيواد کمونیستي رهبرۍ يو ځل بيا د منځني واټن ويشتونکي توغندي آزموينه ترسره کړه. دغه توغندی د نژدې ۵۰۰ کيلومتره واټن په وهلو، د جاپان سمندرګي کې وغورځيد.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ کال د جولاي مياشتې ۴مه

شمالي کوريا د امريکا متحده ايالتونو د آزادۍ په ورځ يو بل توغندی وآزمایه. پيونګيانګ د لمړي ځل له پاره د «هواسونګ - ۱۴» قاره وهونکي توغندي څخه يادونه وکړه. کارپوهان په دې باور دي چې دغه توغندی کولای شي ۶۷۰۰ کيلومتر واټن ووهي او د امريکا تر قلمروه ځان ورسوي.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ کال د جولاي مياشتې ۲۸مه

امريکا متحده ايالتونو له خوا د تعزيراتو تر وضع کولو وروسته، شمالي کوريا د دويم ځل لپاره يو لرې واټن ويشتونکی توغندی وآزمايه. د دغه هيواد مشر، کيم جونګ اون په وياړ سره ادعا وکړه چې دغه توغندی کولای شي د امريکا ټولې خاوري ته ورسيږي. د دې په غبرګون کې د امريکا متحده ايالتونو د اګست په ۲مه د «مينیتمن ۳» توغندي وتوغاوه. دغه توغندی د ۶۷۰۰ کيلومتره واټن په وهلو، د آرام اوقيانوس په سويل کې ولويد.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ کال د اګست ۲۶مه

شمالي کوريا چې تر دې مخکې يې د ولسمشر دونالد ترامپ د ګواښونو په غبرګون کې ويلي وو چې په آرام اوقيانوس سمندر کې به امريکا پورې اړوند د ګوام ټاپو وولي، درې د منځني واټن ويشتونکي توغندي وتوغول. د امریکا متحده ایالتونو د پوځ پر وينا، دغه توغندي د شمالي کوريا په ختيځو اوبو کې ولويدل او ګوام ټاپو ته يې هيڅ ډول زيان ندي اړولي.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ کال د اګست مياشتې ۲۹مه

د شمالي کوريا يو توغندی د جاپان له سره تير شو. د سئول په خبره چې دغه توغندی د ۵۵۰ کيلومتره په ارتفاع کې ۲۷۰۰ کيلومتره واټن وهلی دی.

انځورونه: له سکډ توغندي تر د اتومي وسلو آزموينو پورې

د ۲۰۱۷ کال د سپتمبر ۳مه

شمالی کوريا د شپږم ځل لپاره د يوه اتومي بم آزموينه وکړه. د دغه بم ځواک د ټولو هغو بمونو څخه څو برابره زيات ښودل شوی دی، کوم چې دغه هيواد تر اوسه آزمويلي دي. خپله پيونګ يانګ هم منلې چې د يوه هايدروجني بم کاميابه آزموينه يې ترسره کړې ده.

د جاپان لومړي وزیر شینزو آبې، ویلي دي چې د شمالي کوریا «د اتوم او توغندیو د پرمختګ پروګرام د جدي او عاجل ګواښ نوي کچه ښيي» او په وینا یې په سیمه کې په جدي توګه د سولې او امنیت موضوع تر پوښتنې لاندې راولي.

د سپینې ماڼۍ له لوري په خپرې شوې بیانیې کې راغلي دي چې د جاپان لومړي وزیر له ولسمشر ترمپ سره تلیفوني خبرې اترې هم کړي دي.

د آسترالیا لومړي وزیر مالکولم ترنبل، د دوشنبې په ورځ د شمالي کوریا مشر کیم جونګ اون «بې رحمه او شرر اچونکي» کس په توګه یاد کړی دی او ویلي یې دي چې چین باید لا ډیر څه وکړي څو د هغه د دغه ډول تیریو مخه ونیول شي.

پر بندیزونو غور

د متحدو ایالاتو د مالیې وزیر ستیون منوچن، ویلي دي چې هیواد یې د شمالي کوریا د لا منزویتوب له پاره نور بندیزونه چمتو کوي، چې په کې د شمالي کوریا د سوداګریزو شریکانو پر وړاندې اقدامات شامل دي.

په عین وخت کې اروپایي اتحادیې هم ویلي دي چې دوی د دغه هیواد پر وړاندې د سختو بندیزونو په هکله غور کوي او جنوبي کوریا هوډ کړی دی چې د ملګرو ملتونو د امنیت شورا دې ته وهڅوي چې د شمالي کوریا پر وړاندې سخت بندیزونه وضع کړي. د امنیت شورا د دوشنبې په ورځ غونډه کوي.

د جنوبي کوریا ولسمشر مون جای ان، ویلي دي چې هیواد به یې خپل ګاونډي هیواد (شمالي کوریا) ته اجازه ور نه کړي چې خپل اتومي او د توغندیز پروګرام ته ادامه ورکړي.


موږ تعقيب کړئ